Çocuklarda fissür örtücü ve flor uygulaması: ne işe yarar, ne zaman yapılır?

Çocuk diş hekimliğinde amaç yalnızca çürüğü tedavi etmek değil, çürük oluşmadan önlemektir. Fissür örtücü ve flor uygulaması, bu amaçla en sık kullanılan iki koruyucu işlemdir. İkisi de kısa sürer, genellikle iğne veya delme gerektirmez ve çocuklar tarafından kolayca kabul edilir.

Fissür örtücü nedir?

Azı dişlerinin çiğneme yüzeylerinde fissür adı verilen ince ve derin oluklar bulunur. Bu oluklar çoğu zaman diş fırçasının kıllarından bile dardır; yiyecek artıkları ve bakteriler burada kolayca birikir. Bu nedenle çocuklarda çürükler sıklıkla bu yüzeylerde başlar. Fissür örtücü, bu olukların üzerine sürülen ve sertleştirilen akışkan bir materyaldir. Olukları kapatarak bakterilerin yerleşebileceği alanı azaltır.

Nasıl uygulanır?

• Dişin yüzeyi temizlenir ve kuru tutulur.
• Yüzey, materyalin tutunması için hazırlanır.
• Örtücü olukların üzerine sürülür ve ışıkla sertleştirilir.

Sağlam bir dişe uygulandığında genellikle uyuşturma veya delme gerekmez ve diş başına birkaç dakika sürer.

Hangi dişlere, hangi yaşta?

Fissür örtücü en çok daimi azı dişlerine uygulanır. İlk daimi azı dişleri genellikle 6 yaş civarında, ikinci daimi azı dişleri ise 12 yaş civarında sürer. Dişin çiğneme yüzeyi tamamen sürdükten sonra, yani çürük gelişmeden önce uygulanması en faydalı zamandır. Derin oluklara sahip veya çürük riski yüksek bazı süt dişlerinde ve yetişkinlerde de hekimin değerlendirmesine göre uygulanabilir. İlk daimi dişler hakkında daha fazla bilgi için çocuklarda ilk daimi dişler yazımıza bakabilirsiniz.

Ne kadar korur?

Fissür örtücüler, uygulandıkları yüzeylerde çürük riskini belirgin şekilde azaltır ve yıllarca yerinde kalabilir. Ancak zamanla aşınabilir veya kısmen kopabilir. Bu nedenle düzenli kontrollerde durumları incelenir, gerekirse eksik kısımlar tamamlanır. Fissür örtücü yalnızca çiğneme yüzeyini korur; diş aralarını ve diğer yüzeyleri korumaz. Fırçalamanın yerini tutmaz.

Flor uygulaması nedir?

Flor, diş minesini asitlere karşı daha dirençli hâle getiren ve başlangıç aşamasındaki mine kayıplarının onarılmasına yardımcı olan bir mineraldir. Klinikte genellikle dişlerin üzerine fırçayla sürülen vernik şeklinde uygulanır; işlem yalnızca birkaç dakika sürer. Uygulamadan sonra kısa bir süre yeme-içme ve aynı gün fırçalama konusunda hekimin önerilerine uyulması gerekir. Ne sıklıkla yapılacağı çocuğun çürük riskine göre belirlenir; risk durumuna göre yılda birkaç kez tekrarlanabilir.

Evde flor: macun miktarı neden önemli?

Florlu diş macunu, çürük önlemenin temel taşıdır. Çocuklarda doğru miktar önemlidir: İlk diş çıktığından 3 yaşına kadar pirinç tanesi kadar, 3–6 yaş arasında bezelye tanesi kadar macun önerilir. Fırçalama yetişkin gözetiminde yapılmalı, çocuk macunu yutmamalı ve fırçalamadan sonra köpüğü tükürmelidir. Ağzın bol suyla çalkalanmaması, florun dişlerin yüzeyinde daha uzun kalmasına yardımcı olur.

Sonuç

Fissür örtücü ve flor uygulaması, çocuğunuzun dişlerini çürükten korumak için atılabilecek basit ama etkili adımlardır; düzenli fırçalama, şekerli yiyecek ve içeceklerin sınırlanması ve kontrollerle birlikte en iyi sonucu verir. Çocuğunuzun dişlerine hangi koruyucu uygulamaların uygun olduğunu muayenede birlikte değerlendiririz. Ayrıntılar için çocuklarda diş sağlığı ve çocuklarda ilk diş muayenesi sayfalarımıza bakabilir, randevu için bizimle iletişime geçebilirsiniz.

Yazan: Diş Hekimi Emre Durlanık